Геополитичка неизвесност и нови сојузи
Светот со големо внимание и доза на страв го очекува претстојниот самит во Пекинг помеѓу претседателите Доналд Трамп и Сји Џинпинг. Додека глобалните анкети покажуваат пад на довербата и кон САД и кон Кина, средните сили веќе преземаат конкретни чекори за да се заштитат од непредвидливоста на двата гиганта.
Во последните недели сме сведоци на интензивна воена и економска соработка меѓу земји кои традиционално се потпираа на американската заштита:
Полска наскоро ќе отвори линии за производство на јужнокорејски тенкови.
Австралија купува воени бродови од Јапонија.
Индија му нуди крстосувачки ракети на Виетнам, додека Канада испраќа ураниум во Индија.
Бразил произведува воени транспортни авиони за Обединетите Арапски Емирати.
Стравот од „тргување“ со безбедноста
Главниот извор на анксиозност, особено во Азија, е инстинктивниот пристап на Трамп кон дипломатијата. Постои оправдан страв дека американскиот претседател би можел да ги жртвува долгорочните безбедносни обврски во замена за подобри економски услови или трговски договори со Кина.
Најголемиот „кошмар“ за официјално Тајпеј е можноста Трамп да ја прекине продажбата на оружје за Тајван или да ги ублажи дипломатските позиции во замена за кинески отстапки на други полиња. Секое повлекување на САД би му дало на Пекинг поголем простор за притисок врз помалите соседи, од границата со Индија до Јужното Кинеско Море.
Нарушена доверба во американското водство
Одлуките на Пентагон за прераспоредување на трупите и воените ресурси поради конфликтот во Иран веќе ги запалија алармите кај сојузниците. Повлекувањето на 5.000 војници од Германија и претходните закани на Трамп за повлекување од Јапонија и Јужна Кореја, создаваат чувство дека „колективното одвраќање“ е сериозно ослабено.
„Чувството дека сојузниците на САД мора да се потпираат едни на други бидејќи веќе не можат да сметаат на Америка е многу реално“, вели Хју Вајт, поранешен австралиски разузнавач. Иако лидерите јавно сè уште ја нагласуваат важноста на американското водство, приватно тие дејствуваат за да ја намалат својата зависност од Вашингтон.
Внимателно балансирање
Земјите како Виетнам, Индонезија и Јапонија се обидуваат да изградат сопствени алтернативни мрежи за соработка, но тоа го прават мошне дискретно за да не го испровоцираат гневот на „двата гиганта“. Дипломатите откриваат дека се бара исклучителна претпазливост во реториката за да не се навреди Пекинг, додека истовремено се потпишуваат договори за споделување сателитски податоци и енергетски ресурси.
Како што заклучува професорот Роберт Кеохејн од Принстон: „САД станаа помалку доверливи, па затоа е логично да се бараат алтернативи. Дури и слабата алтернатива е подобра од никаква“.
Ultrasoft